podlist.gr

Ένα γλυπτό, δύο ζωές: Το παιδί που ταξίδεψε στον χρόνο

Στο νέο επεισόδιο της σειράς Ιστορία Μίας Πόλης, η Αγιάτη Μπενάρδου συζητά με την αρχαιολόγο Αριάδνη Κλωνιζάκη για ένα από τα πιο αινιγματικά γλυπτά του Εθνικό Αρχαιολογικό Μουσείο: το μαρμάρινο κεφάλι ενός αγοριού, έργο των αρχών του 1ου αιώνα μ.Χ., στο οποίο έχει χαραχθεί μεταγενέστερα ένας σταυρός.

Το γλυπτό, πιθανότατα τμήμα επιτύμβιου μνημείου, βρέθηκε το 1927 στην περιοχή του Κολωνού, κοντά στην εκκλησία του Εσταυρωμένου. Η εκλεπτυσμένη απόδοση του προσώπου, η μελαγχολική έκφραση και το ασυνήθιστο σύμβολο στο μέτωπο οδηγούν σε ερωτήματα για την ταυτότητα του εικονιζόμενου παιδιού, αλλά και για τη στάση των πρώτων χριστιανικών κοινοτήτων απέναντι στα αρχαία έργα τέχνης.

Μέσα από την έννοια της «χριστιανικής επανερμηνείας» (interpretatio christiana), το επεισόδιο φωτίζει πώς ένα αρχαίο γλυπτό μπορούσε να «εξαγνιστεί», να προστατευθεί και να επαναχρησιμοποιηθεί, αντί να καταστραφεί. Η συζήτηση αναδεικνύει τη σημασία του τόπου εύρεσης, τον ρόλο της αρχαιολογικής έρευνας και τον τρόπο με τον οποίο τα έργα τέχνης μπορούν να αποκτήσουν περισσότερες από μία ζωές και διαφορετικά νοήματα μέσα στον χρόνο.

Η Αριάδνη Κλωνιζάκη είναι αρχαιολόγος, διδάκτωρ Κλασικής Αρχαιολογίας του Πανεπιστημίου Αθηνών, επιμελήτρια αρχαιοτήτων και προϊσταμένη του Τμήματος Εκπαίδευσης του Εθνικού Αρχαιολογικού Μουσείου. Σπούδασε αρχαιολογία στο ΕΚΠΑ και Πολιτιστική Πολιτική & Διαχείριση στο Πανεπιστήμιο Warwick στη Μ. Βρετανία. Εργάζεται από το 2000 στο Υπουργείο Πολιτισμού. Η διδακτορική της διατριβή αφορά στη διάδοση της λατρείας του Ασκληπιού. Ασχολείται με τους Έλληνες θεραπευτές-θεούς, την αρχαία ελληνική θρησκεία και τα ιερά, τη γλυπτική, καθώς και την πολιτιστική πολιτική και διαχείριση.

Εικόνα: Κεφάλι αγοριού με εγχάρακτο σταυρό στο μέτωπο από τον Κολωνό, Αθήνα, Εθνικό Αρχαιολογικό Μουσείο, αρ. ευρ. Γ3665, 1ος αι. μ.Χ. © Ιστορικό και Φωτογραφικό Αρχείο Εθνικού Αρχαιολογικού Μουσείου. © Ιστορικό και Φωτογραφικό Αρχείο Εθνικού Αρχαιολογικού Μουσείου. Φωτογράφος: Τ. Βρεττός

Περισσότερα επεισόδια

Αλεξάνδρας, Βύρωνας, Πειραιάς: Τα προσφυγικά της Αθήνας 100 χρόνια μετά

Τα Προσφυγικά είναι τόποι μνήμης, κοινωνικά πειράματα, κομμάτια μιας ιστορίας που άλλαξε ριζικά τον ελληνικό χώρο μετά το 1922. Συνοικισμοί που γεννήθηκαν από την ανάγκη, διαμόρφωσαν γειτονιές, ταυτότητες και τρόπους ζωής και σήμερα βρίσκονται κάπου ανάμεσα στη φθορά, τη διεκδίκηση και την επανεκτίμηση. Η Αμαλία Κωτσάκη είναι καθηγήτρια Ιστορίας και Θεωρίας της Αρχιτεκτονικής και αναπληρώτρια...

Τι χρώμα είχε ο Παρθενώνας;

Όταν σκεφτόµαστε την κλασική Αθήνα, ο νους µας πηγαίνει αυθόρµητα στο λευκό µάρµαρο του Παρθενώνα και στις άχρωµες µορφές των αγαλµάτων. Κι όµως, αυτή η εικόνα απέχει πολύ από την πραγµατικότητα. Η αρχαία πόλη ήταν ένας κόσµος γεµάτος χρώµα: ζωγραφισµένοι ναοί, έντονα διακοσµηµένα αγάλµατα, δηµόσια κτίρια που λειτουργούσαν όχι µόνο ως αρχιτεκτονικά αλλά και ως ζωγραφικά σύνολα.Αν και οι πίνακες...

Τότε που οι Αμερικανοί μάς έφερναν τον Ντίζι Γκιλέζπι στην Αθήνα

Στη μετεμφυλιακή Αθήνα, ο πολιτισμός δεν ήταν ποτέ ουδέτερος. Μουσική, θέατρο, εικαστικά και κινηματογράφος μετατράπηκαν σε πεδία συμβολικής αντιπαράθεσης, όπου ιδέες, αξίες και τρόποι ζωής συγκρούονταν, συχνά χωρίς να κατονομάζονται ανοιχτά. Ο λεγόμενος «πολιτισμικός Ψυχρός Πόλεμος» εκτυλίχθηκε μέσα στην καθημερινότητα της πόλης, διαμορφώνοντας γούστα, στάσεις και πολιτικές ευαισθησίες.Σε αυτό...