Γιατί πρέπει να καταργηθεί ο νόμος περί ευθύνης υπουργών
Ο καθηγητής της Νομικής Σχολής του ΕΚΠΑ, Σπύρος Βλαχόπουλος, δηλώνει υπέρ της αναθεώρησης του Συντάγματος και υποστηρίζει ότι όλη η διαδικασία της ποινικής εξέτασης για τους υπουργούς πρέπει να πάει στους κανονικούς δικαστές. «Όσο υπάρχει όμως η συγκεκριμένη ρύθμιση του άρθρου 86 του Συντάγματος, πρέπει να τηρείται», λέει.
«Όταν υπάρχει μια κακή συνταγματική διάταξη, υπάρχει η δυνατότητα αναθεώρησης του Συντάγματος για να την αλλάξουμε» εξηγεί. «Στο άρθρο 110 του Συντάγματος υπάρχει συντεταγμένη η αναθεωρητική διαδικασία. Όσο υπάρχει αυτό το άρθρο 86, το τηρούμε».
Από τη στιγμή που η Βουλή αποφάσισε τη σύσταση της Προανακριτικής Επιτροπής (Επιτροπής Προανακριτικής Εξέτασης), η γνώμη του είναι ότι θα έπρεπε να συνεδριάσει, να καλέσει μάρτυρες και να καταλήξει σε ένα πόρισμα. «Χωρίς μάρτυρες, με την αποστολή ενός υπομνήματος από τον εξεταζόμενο, δεν έχεις ουσιαστική εξέταση και δεν έχεις κανονικό πόρισμα».
Εξηγεί ότι, σύμφωνα με την έννομη τάξη που έχουμε, το πού θα πάει μια ποινική διαδικασία δεν είναι στην ευχέρεια του υπόπτου ή του κατηγορούμενου και επισημαίνει ότι, όταν γίνεται σωστά η διαδικασία της Προανακριτικής και καλούνται μάρτυρες, μπορεί να προκύψουν νέα στοιχεία για άλλα πρόσωπα ή άλλα αδικήματα. «Βγάζουμε έξω μια διαδικασία η οποία θα μπορούσε να είναι πολύ χρήσιμη», λέει.
Ο Σπύρος Βλαχόπουλος θεωρεί σημαντικό πρόβλημα την απουσία θεσμικών αντίβαρων. «Η εκάστοτε κοινοβουλευτική πλειοψηφία, που ουσιαστικά υπακούει στην κυβέρνηση και στον εκάστοτε πανίσχυρο πρωθυπουργό, κάνει ό,τι θέλει. Πρέπει να υπάρχουν θεσμικά αντίβαρα. Δεν μπορεί και δεν πρέπει η εκάστοτε κοινοβουλευτική πλειοψηφία να κάνει ό,τι θέλει».
Το άλλο μεγάλο πρόβλημα είναι η έλλειψη εμπιστοσύνης στη Δικαιοσύνη, την οποία θεωρεί επικίνδυνη για τη δημοκρατία, όπως λέει. «Αν δεν υπάρχει εμπιστοσύνη στη Δικαιοσύνη, που είναι το ultimum refugium, τότε δεν υπάρχει τίποτα άλλο. Αν ο πολίτης αισθανθεί ότι δεν μπορεί να βρει το δίκιο του ούτε στη Δικαιοσύνη, τότε δεν έχει πλέον καμία ελπίδα. Ακόμα χειρότερη για την εμπιστοσύνη του πολίτη είναι η αίσθηση ότι εδώ εμείς δεν καταφέρνουμε τίποτα και πρέπει να μας έρθουν απ’ έξω οι Ευρωπαίοι Εισαγγελείς. Εξαιρετικά επικίνδυνο για τη δημοκρατία, σε μια εποχή που αυξάνονται οι αντισυστημικές ψήφοι και η λαϊκιστική προσέγγιση».
Ο Σπύρος Βλαχόπουλος είναι καθηγητής της Νομικής Σχολής του Πανεπιστημίου Αθηνών. Διδάσκει επίσης στην Εθνική Σχολή Δικαστικών Λειτουργών και έχει γράψει πολλά βιβλία και άρθρα, κυρίως για θέματα Συνταγματικής Ιστορίας και ερμηνείας του Συντάγματος. Είναι επίσης μέλος της Αρχής Προστασίας Δεδομένων Προσωπικού Χαρακτήρα και πρόεδρος της Κεντρικής Νομοπαρασκευαστικής Επιτροπής.
